Пластикалық қалыптарды жылтырату әдісі
Механикалық жылтырату
Механикалық жылтырату - жылтыратылған дөңес бөлшектерді тегіс бетке алу үшін материал бетін кесу және пластикалық деформациялауға негізделген жылтырату әдісі. Әдетте, майлы тастан жасалған таяқшалар, жүн дөңгелектері, зімпара және т.б. қолданылады, ал қолмен жасалатын операциялар негізгі әдіс болып табылады. Айналмалы корпустың беті сияқты арнайы бөлшектерді пайдалануға болады. Айналмалы үстелдер сияқты қосалқы құралдарды пайдаланып, бет сапасына жоғары талаптар қойылатындар үшін ультра дәлдіктегі жылтыратуды қолдануға болады. Ультра дәлдіктегі жылтырату - жоғары жылдамдықты айналу үшін абразивтері бар жылтырату сұйықтығында дайындаманың өңделген бетіне мықтап басылатын арнайы абразивті құралдарды пайдалану. Бұл технологияны қолдана отырып, әртүрлі жылтырату әдістерінің ішіндегі ең жоғарысы болып табылатын Ra0.008μm бетінің кедір-бұдырлығына қол жеткізуге болады. Оптикалық линза қалыптары көбінесе осы әдісті қолданады.
Химиялық жылтырату
Химиялық жылтырату - материалдың беткі микроскопиялық дөңес бөлігін химиялық ортада ойыс бөлікке қарағанда жақсы еріту, осылайша тегіс бет алу. Бұл әдістің басты артықшылығы - күрделі жабдықты қажет етпейді, күрделі пішінді дайындамаларды жылтырата алады және бір уақытта көптеген дайындамаларды жоғары тиімділікпен жылтырата алады. Химиялық жылтыратудың негізгі мәселесі - жылтырату сұйықтығын дайындау. Химиялық жылтырату арқылы алынған беткі кедір-бұдырлық әдетте бірнеше 10 мкм құрайды.
Электролиттік жылтырату
Электролиттік жылтыратудың негізгі принципі химиялық жылтыратумен бірдей, яғни материалдың бетіндегі ұсақ шығыңқыларды таңдамалы түрде ерітіп, бетті тегіс етеді. Химиялық жылтыратумен салыстырғанда катодтық реакцияның әсерін жоюға болады, және әсері жақсырақ. Электрохимиялық жылтырату процесі екі кезеңге бөлінеді: (1) Макроскопиялық нивелирлеу Еріген өнімдер электролитке диффузияланады, ал материал бетінің геометриялық кедір-бұдырлығы төмендейді, Ra>1μm. ⑵ Жарық аз болғанда нивелирлеу: Анодтың поляризациясы, беттің жарықтығы жақсарады, Ra<1μm.
Ультрадыбыстық жылтырату
Дайындаманы абразивті суспензияға салып, ультрадыбыстық өрісте біріктіріп, ультрадыбыстық тербеліс әсеріне сүйене отырып, абразивті дайындаманың бетінде тегістеліп, жылтыратылады. Ультрадыбыстық өңдеудің макроскопиялық күші аз және дайындаманың деформациясын тудырмайды, бірақ құрал-саймандарды жасау және орнату қиын. Ультрадыбыстық өңдеуді химиялық немесе электрохимиялық әдістермен біріктіруге болады. Ерітінді коррозиясы мен электролиз негізінде ерітіндіні араластыру үшін ультрадыбыстық тербеліс қолданылады, осылайша дайындаманың бетіндегі еріген өнімдер бөлінеді және бетке жақын коррозия немесе электролит біркелкі болады; сұйықтықтағы ультрадыбыстықтың кавитациялық әсері коррозия процесін тежеп, беттің ағаруын жеңілдетеді.
Сұйық жылтырату
Сұйықтықпен жылтырату жылтырату мақсатына жету үшін дайындаманың бетін жуу үшін жоғары жылдамдықты ағатын сұйықтық пен оның тасымалдайтын абразивті бөлшектеріне негізделген. Жиі қолданылатын әдістер: абразивті ағынды өңдеу, сұйық ағынды өңдеу, гидродинамикалық ұнтақтау және т.б. Гидродинамикалық ұнтақтау гидравликалық қысыммен жүзеге асырылады, бұл абразивті бөлшектерді тасымалдайтын сұйық ортаның дайындаманың беті арқылы жоғары жылдамдықпен алға-артқа ағып кетуіне мүмкіндік береді. Орта негізінен төменгі қысым кезінде жақсы ағындылығы бар арнайы қосылыстардан (полимер тәрізді заттар) жасалады және абразивтермен араластырылады. Абразивтер кремний карбиді ұнтағынан жасалуы мүмкін.
Магнитті тегістеу және жылтырату
Магниттік абразивті жылтырату - магниттік абразивтерді пайдаланып, дайындаманы ұнтақтау үшін магниттік абразивтерді пайдалану. Бұл әдіс жоғары өңдеу тиімділігіне, жақсы сапаға, өңдеу жағдайларын оңай басқаруға және жақсы жұмыс жағдайларына ие. Тиісті абразивтерді қолданғанда, беттің кедір-бұдырлығы Ra0,1 мкм жетуі мүмкін. 2 Осы әдіске негізделген механикалық жылтырату Пластикалық қалыптарды өңдеуде айтылған жылтырату басқа салаларда қажет болатын бетті жылтыратудан өте ерекшеленеді. Қатаң айтқанда, қалыптарды жылтыратуды айна өңдеу деп атау керек. Ол тек өзін жылтырату үшін жоғары талаптарға ие ғана емес, сонымен қатар беттің тегістігі, тегістігі және геометриялық дәлдігі үшін жоғары стандарттарға ие. Беттік жылтырату әдетте тек жарқын бетті қажет етеді. Айна бетін өңдеу стандарты төрт деңгейге бөлінеді: AO=Ra0,008 мкм, A1=Ra0,016 мкм, A3=Ra0,032 мкм, A4=Ra0,063 мкм. Электролиттік жылтырату және сұйықтықпен жылтырату сияқты әдістерге байланысты бөлшектердің геометриялық дәлдігін дәл бақылау қиын. Дегенмен, химиялық жылтырату, ультрадыбыстық жылтырату, магнитті абразивті жылтырату және басқа да әдістердің беткі сапасы талаптарға сай емес, сондықтан дәл қалыптарды айнамен өңдеу әлі де негізінен механикалық жылтырату болып табылады.
Жарияланған уақыты: 2021 жылғы 27 қараша